Людміла Рублеўская - Дагератып

На хвілю ў гэта паверылася. Багуслава лёгка пацалавала графа ў куточак вуснаў, пацерлася шчакой аб падбароддзе, якое ўжо не было такім калючым - пагаліўся, дзікун... Побач з Шымонам у суровай рэвалюцыянерцы нібыта прачыналася “ўнутраная котка”, хацелася лашчыцца, прыхінацца, грэцца аб яго, адчуваць ягоную скуру, дыханне, біццё сэрца... Няўжо гэта змогуць у яе адняць?

- Мы паспрабуем, мой ваўкалак... Абяцаю... Але гэта складаней, чым з тыграм.

А потым з’явілася цётка Параска, шчыльна абвязаная белай хусткай, у плюшавым каптанчыку, маленькая ростам, каржакаватая, з тых кабетаў, якія нібыта носяць на сабе ўсе клопаты зямныя, вырашаючы іх ціха, непрыкметна і менавіта так, як належыць. Прыслуга паставіла на падлогу кошык, накрыты хусткай. У пакоі з’явіўся пах свежага хлеба.

- А я ўсё чакала, калі вы вернецеся, вашамосць. Во, пабачыла, што коней у стайню паставілі, думаю, пайду, вячэру панам занясу. Страшна ж сёння ў горадзе, вокны б’юць.

- А хто б’е, цётачка Параска? - адразу папыталася Багуслава.

- А Бог іх ведае, панначка... - цётка пакорліва ўздыхнула. - Колька мой расказваў, у іх на будоўлю чалавек прыйшоў у картузе і расказваў, што нейкія сацалісты ў мястэчку развяліся, таму да нас цар-бацюхна прыехаць не хоча. Трэба тых заразаў выгнаць, тады цар з’явіцца і ўсім па срэбным келіху дасць. Пытаўся той у картузе, хто хоча сацалістаў паганяць, але ніхто не азваўся, пару чалавек толькі апойкаў, ды адзін дужа злы ў іх ёсць, крывароты, цэглу цягае. Таму ўсё адно, каго біць.

Шымон трывожна перакінуўся позіркамі з Багуславай:

- А якія ж у мястэчку сацыялісты, цётачка? Называў іх той чалавек?

Прыслуга прыгладзіла рукой край бялюткай хусткі, быццам баялася, што з-пад яе выб’юцца неслухмяныя пасмачкі валасоў.

- Не, не называў. Але з тымі, хто згадзіўся, доўга гаварыў і спіс ім паказваў. Хто, значыць, у мястэчку вораг цару.

- І хто там быў, у спісе? - нецярпліва папыталася Багуслава. - Нас, выпадкам, не згадвалі?

Цётка некалькі разоў спалохана перажагналася.

- Барані Божа, дзетачка... Чаго ж вы там будзеце? Не ведаю, хто. А вы, вашамосць, мусіць, не з нашых краёў? - цётка не змагла пераадолець цікавасць і звярнулася да Каганецкага, чый дарагі касцюм і ганарысты выгляд не маглі яе не ўсхваляваць.

- Я жаніх панны Багуславы, граф Шымон Каганецкі, - пакланіўся заолаг.

Ветліва так пакланіўся, усмешліва...

- Ці не з Жухавіч пан будзе? - неяк насцярожана прагучала.

- Гэта мой маёнтак, - стрымана адказаў Шымон.

Багуслава была ўпэўненая, што Параска, якая любіла пагаварыць на тэму - як знайсці паненцы добрага жаніха, узрадуецца, пачне віншаваць, распытваць, калі вяселле... А цётачка чамусьці збялела і, хаваючы вочы, схапілася за кошык:

- Ну, я пайду на варыўню, вячэру падрыхтую... Вады трэба нанасіць... Печку працепліць, а то хата ўжо выстыла... Я ўчора прапальвала, але дух выйшаў... Барані нас, Маці Божая... Святы Кіпрыяне, святая Іусцінія, святы Хрыстафор.... - спалоханае мармытанне прыслугі сціхла за дзвярыма на варыўню. Багуслава з няёмкасцю зірнула на Шымона - ці не зачапіла яго такое стаўленне цёткі, якая, падобна, начулася гісторый пра жухавіцкіх ваўкалакаў. Але Шымон толькі сумна ўсміхнуўся, і Багуслава абхапіла яго, прыціснулася, быццам хацела адагрэць.

- Выканай маю просьбу, калі ласка... - шапнуў ёй на вуха ваўкалак. -Прымер сукенку маёй маці...

Шылі, як па Багуце... Толькі рост трохі не супадаў: Багуслава была вышэйшай. Аголеныя плечы, карункавыя рукавы, доўгія, аж да костачак пальцаў, верх - паласа са срэбнага муару, расшытага перлінамі, талія заніжаная, як цяпер не носяць, мноства дробных гузікаў-перлінаў збягаюць ад выёміны між грудзямі ўніз, як скочваюцца расінкі...

- Паабяцай, што не будзеш фарбаваць валасы ў чорны колер... - прашаптаў Шымон, асцярожна, ледзь датыкаючыся, абводзячы далонямі абрысы фігуры нявесты.

- Можа, табе не спадабаецца... Мае валасы - попельныя... Бясколерныя...

- Спадабаецца... Любая мая мятлушка...

Хвіліны паўзлі марудна, як смаўжы. За вокнамі па-ранейшаму ціха, як не бывае ў мястэчку. Ні катрынкі, ні заклікаў тачыльшчыкаў, старызнікаў, малочнікаў, ні смеху дзятвы. Толькі завываў вецер, ды дзесьці адчайна брахаў сабака. Прыслухаешся - здаецца, чуваць далёкія крыкі... А можа, мсціцца? У пажарнай частцы праз дарогу стаялі напагатове калёсы з бочкай, напоўненай вадой, і насосам, самотная фігура чарнела на вяршыні пажарнай каланчы.

- Праз гадзіну пачне цямнець, вось і ўсё абыдзецца, - сказаў Ніхель, які нарэшце выпаўз са скляпення, задаволены, як пацук з панскай каморы. Багуслава паверыла: магчыма, сюды непарадкі і не дойдуць - цэнтральная вуліца, начальства не захоча псаваць яе выгляд.