Павал Місько - Прыгоды Бульбобаў

- Ну і добра, завядуць дадому.

Пачалася роўная, нібы падлога ў хаце, дарога. Мо тая самая шаша?

Толя і Коля селі на свае месцы. Выціраюць вочы. Іх не радавалі мы, хоць зноў ляжалі ў іх на каленях. Нам таксама было сумна і хацелася выць. Мама... Мама Пальма асталася адна...

Мы вельмі доўга ехалі, бо я засынаў, прачынаўся, зноў засынаў, прачынаўся... Шмат разоў так. Адзін раз мы спыняліся каля лесу (лес - гэта многа-многа дрэў і кустоў). Толя і Коля трошкі пагулялі па кустах, і мы пагулялі, размялі костачкі. Потым зноў ехалі, і я зноў заснуў. А калі прачнуўся, то мы былі ўжо ў горадзе.

Гэта Толя сказаў, што мы ў горадзе. Ён уткнуўся ў бакавое акенца і ўсё ахкаў:

- Ах, які прыгожы горад вечарам! Ах, колькі ўсякіх агнёў!

З другога боку машыны, у другое акенца, глядзеў на горад і ахкаў Коля. Ён падсадзіў Боба ў акно, каб бачыў горад, потым Толя падсадзіў і мяне. І праўда, агнёў было многа - і ўздоўж вуліцы, і на сценах дамоў, і нават на стрэхах. Шум, гул... Машын - не праехаць, ляцяць сюды, ляцяць туды. Ёсць машыны вялізныя, як дамы ў вёсцы, і бегаюць яны на прывязі па дратах, як мама Пальма на ланцугу. Каля іх дзядзькава машына такая маленькая - як Пальма каля каровы. І ўсё было б добра, каб не гэты моцны машынны дух. У мяне ад яго пачала кружыцца галава, я нічога носам не чуў, акрамя гэтага духу.

Мы і па горадзе яшчэ доўга ехалі, паварочвалі, кружылі. Урэшце - усё!.. Прыехалі!

Толя і Коля сунулі нас пад рукі, адчынілі дзверцы.

- І сумку забірайце. А я паганю машыну ў гараж, - сказаў дзядзька Міхась. Але з машыны не вылез, у рукі дубца не браў, каб гнаць. - Не гуляйце, падымайцеся адразу ў кватэру.

Калі машына ад'ехала, Коля сказаў:

- Пачакаем тату на двары. І сабачаняты заадно пагуляюць.

Двор быў такі вялікі і ўвесь засаджаны дрэвамі і кустамі, што ні канца ні краю не відаць. Пахаў сабачых і чалавечых было многа, я іх зноў чуў. Кожнае дрэва, кожны куст, кожны пагорачак на двары меў свой пах, сабакі ставілі на іх свае меткі не раз. Але сабак пакуль што мы не бачылі, бачылі людзей, гуляла многа цётак і дзядзькоў, бегалі дзеці. З вокнаў на двор лілося святло, чулася музыка.

У нас дрыжалі ногі, мы не асмельваліся добра прабегчыся, дый нас ужо акружылі з усіх бакоў дзеці. Хто стаяў, хто прысеў, хто гладзіў, а хто і спрабаваў узяць на рукі. Былі і такія, што таксама дапытваліся, якое мы пароды, або гаварылі: «Дварнякі!»

- Сам ты дварняк! - агрызнуўся Коля.

- Не чапай, які сабака з яго вырасце, калі кожны будзе лапаць ды гладзіць? - крычаў Толя.

Раптам з усіх бакоў пачуліся крыкі:

- Жужу выпусцілі! Жужка, сюды! Цю, цю, цю...

- Жужа, пазнаёмся!

Дзеці трошкі расступіліся, і ў круг пралезла невялікае калматае стварэнне. Не пазнаць было, дзе хвост у гэтага камяка доўгіх валасоў, а дзе галава. А каб пазнаёміцца па-сабачы, то трэба ж ведаць, што спачатку нюхаць, дзе хвост!

- Мо гэта кот? - спытаў Боб. - Але пацёрся каля сабакі, сабакам пахне.

- Ты злева, я справа - уперад!

Мы скокнулі на Жужу з двух бакоў, учапіліся зубамі ў поўсць. Жужа закруцілася вакол сябе, і мы ўзляцелі ў паветра. Жужа браханула збянтэжана, крутнулася рэзка ў другі бок. Мы пападалі...

- Цьфу! Што за шчаняты цяпер пайшлі! - абурана працяўкала яна. - Шчасце, што вы малыя, а так бы я вас... - Яна палізала адзін бачок, другі. І мы зразумелі: там, дзе мільгае язычок, - галава.

Мы вінавата павілялі хвосцікамі, селі. Памыліліся, бывае...

- Колькі ім ад роду? - спытаў адзін хлапчук - такі, як Генка.

- Скора тры месяцы, - прыхлусіў крыху Коля.

- А я думаў, месяцы чатыры. Баявітыя!

- Аўчаркі! - сказаў Толя.

Жужа паказытала валасамі морды нам носікі, затрэсла калматым хвастом, запрасіла нас пагуляць, пабегаць навыперадкі. Але ў гэты час пачуўся голас нейкай бабулькі:

- Жужа-а! Да мяне! Марш ад іх - заразішся глістамі ад гэтых хлапчукоў!

Дзеці незадаволена пачалі расступацца ў бакі. Яны любілі Жужу, але не любілі яе гаспадыню. Каля нас засталіся толькі свае Толя і Коля. Жужа пабегла на голас бабулькі.

- Гэта вы тут?! - пачуўся раптам яшчэ адзін голас жанчыны - здзіўлены і спалоханы.

Толя і Коля ўздрыгнулі:

- Мама...

Мы амаль не ведалі іх маму, цётку Кацю. Бачылі яе ў вёсцы ўсяго раз.

- А тата дзе? Чаму ён вас тут пакінуў? - закідала хлопцаў пытаннямі цётка Каця. - От жа чалавек, а? Хворых дзяцей пусціў на вуліцу!

Яна схапіла Толю за адну руку, Колю за другую, пацягнула ў дом.

- Тут Булька! Боб! - пачалі ўпірацца яны. - Нашы сабачаняты! І сумка наша!